Artykuły

Indywidualność biochemiczna

09/06/2026

Współczesna nauka o żywieniu odchodzi od uśrednionych norm populacyjnych na rzecz paradygmatu precyzyjnego, opierającego się na koncepcji indywidualności biochemicznej, której pionierem był Roger J. Williams w 1956 roku. Teoria ta, znana jako genetotrofia, głosi, że z powodu dziedzicznych uwarunkowań i polimorfizmów genetycznych (SNP), różnice w aktywności enzymów (np. Cytochrom P450, MTHFR, GSTM1) są tak znaczące, że determinują unikalne zapotrzebowanie jednostki na mikroskładniki odżywcze oraz odmienną zdolność do detoksykacji i metabolizowania substancji. Zatem, ten sam model żywienia może być dla jednej osoby prozdrowotny, a dla innej czynnikiem chorobotwórczym.

Zagrożenia dla zdrowia publicznego są napędzane przez synergię trzech globalnych wyzwań, które wchodzą w interakcję ze zmiennością genetyczną człowieka. Są to:

Degradacja biogeochemiczna środowiska; intensywne rolnictwo przemysłowe i degradacja gleb (erozja, zakwaszenie) doprowadziły do systematycznego obniżenia gęstości odżywczej żywności, powodując „ukryty głód” i niedobory kluczowych pierwiastków śladowych, takich jak selen, jod i cynk. Niedobory te są silnie uwiązane do lokalnej geochemii i bezpośrednio wpływają na zdrowie (np. choroba Keshana związana z brakiem selenu).

Obciążenie chemiczne diety; przejście na żywność wysokoprzetworzoną (UPF lub inaczej: produkty przemysłowe nadające się do spożycia) wprowadziło do diety ogromną ilość ksenobiotyków (barwników, konserwantów, pestycydów), które przeciążają system detoksykacyjny organizmu. Osoby z genetycznie uwarunkowaną wolniejszą drugą fazą detoksykacji (np. wariant „null” genu GSTM1) są szczególnie narażone na akumulację toksycznych form pośrednich i uszkodzenia DNA.

Ewolucyjne niedopasowanie; współczesny świat obfitości kalorii i siedzącego trybu życia jest sprzeczny z „programami genetycznymi” ukształtowanymi w plejstocenie, które faworyzowały oszczędne magazynowanie energii (hipoteza „oszczędnego genu”). Niedopasowanie to skutkuje utratą elastyczności metabolicznej (zdolności do spalania tłuszczów) i brakiem hormezy (łagodnych stresorów, takich jak post czy wysiłek fizyczny, niezbędnych do aktywacji procesów naprawczych), prowadząc do epidemii zespołu metabolicznego, insulinooporności i przewlekłego stanu zapalnego (meta-inflammation).

Indywidualna unikalność genetyczna, degradacja środowiska i algorytmiczny stylu życia cyfrowej cywilizacji, razem skutkują masowym wzrostem chorób metabolicznych. Obecne, wystandaryzowane systemy opieki zdrowotnej i ujednolicone dla grup wiekowych zalecenia dietetyczne są nieskuteczne w obliczu specyficznych potrzeb biochemicznych poszczególnych jednostek. Dziś kształtowanie dobrostanu zdrowotnego wymaga odejścia od masowych szablonów i przyjęcia żywienia personalizowanego opartego na precyzyjnych danych biologicznych (testy genetyczne, profile metaboliczne na podstawie analizy pierwiastkowej włosów - APW). Żywienie musi musi mieć właściwą wartość odżywczą i spełniać funkcje kreujące dobre tendencje zdrowotne i efektywne detoksykacyjne. Musimy wprowadzać właściwą indywidualną aktywnością psycho - fizyczną. Nasze działania muszą pobudzać procesy naprawcze, wzmacniać odporność i mechanizmy adaptacyjne. To jest jedyna droga do zahamowania epidemii chorób cywilizacyjnych i optymalizacji jakości życia w erze konsumpcjonizmu. Dlatego w NZOZ Biomol-Med od 28 lat mamy dużo pracy...

Twój koszyk
Zamawiam